Πελτές τομάτας: πώς μαγειρεύεται σωστά στην αρχή

Πώς μαγειρεύουμε τον πελτέ τομάτας στην αρχή της συνταγής, για να χάσει την οξύτητα και να χτίσει βάθος στις σάλτσες και τα κοκκινιστά.
Πελτές τομάτας: πώς μαγειρεύεται σωστά στην αρχή

Ο πελτές τομάτας μαγειρεύεται για ένα λεπτό στο λίπος, μαζί με το κρεμμύδι ή το κρέας που έχουμε ήδη ροδίσει, μέχρι να σκουρύνει το χρώμα του και να απελευθερώσει τα αρώματά του. Είναι συμπυκνωμένος χυμός τομάτας που χρειάζεται θερμότητα για να φύγει η ωμή οξύτητα και να δώσει βάθος στη σάλτσα.

Με μια ματιά

  • Τι κάνει: Χτίζει βαθύ, γλυκό, κόκκινο βάθος γεύσης στη βάση μιας σάλτσας ή ενός κοκκινιστού.
  • Πότε τη χρησιμοποιείς: Μετά το σοτάρισμα του κρεμμυδιού ή το ρόδισμα του κρέατος, πριν ρίξεις υγρά.
  • Το κλειδί: Να καβουρδιστεί στο λίπος μέχρι να σκουρύνει, όχι να βράσει μέσα σε νερό.
  • Το συνηθισμένο λάθος: Να ρίχνεις τον πελτέ μαζί με τα υγρά, οπότε μένει ωμός και η σάλτσα βγαίνει ξινή.
  • Τι χρειάζεσαι: Ζεστό τηγάνι ή κατσαρόλα, λίγο λίπος, ξύλινη κουτάλα και ένα λεπτό υπομονή.

Γιατί πρέπει να μαγειρευτεί ο πελτές στην αρχή

Ο πελτές είναι τομάτα που έχει χάσει σχεδόν όλο το νερό της. Μέσα του υπάρχουν σάκχαρα, οξέα και αρωματικές ενώσεις, αλλά όλα αυτά είναι «κλειστά» όσο ο πελτές μένει κρύος ή μέσα σε υγρό. Όταν τον ρίχνουμε στο ζεστό λίπος και τον ανακατεύουμε, τα σάκχαρα καραμελώνουν ελαφρά, η οξύτητα μαλακώνει και τα λιποδιαλυτά αρώματα περνούν στο λάδι, όπου θα τα απορροφήσει μετά η σάλτσα. Γι’ αυτό τον καβουρδίζουμε απευθείας πάνω στο κρεμμύδι ή στο κρέας, πριν ρίξουμε κρασί, κονιάκ, ούζο ή ζωμό.

Πώς καταλαβαίνεις πότε είναι έτοιμος

Το σημάδι είναι οπτικό και οσφρητικό. Αρχικά ο πελτές είναι έντονο κόκκινο με γυαλιστερή, υγρή όψη. Μέσα σε περίπου ένα λεπτό αλλάζει: σκουραίνει προς βαθύ κεραμιδί, γίνεται πιο ματ και αρχίζει να κολλάει ελαφρά στον πάτο. Παράλληλα η μυρωδιά του από οξεία και «κονσέρβας» γίνεται γλυκιά, σχεδόν ψημένης τομάτας στον φούρνο. Εκεί σβήνουμε με το αλκοόλ ή προσθέτουμε αλεύρι και υγρά. Αν τον αφήσεις παραπάνω, καίγεται και δίνει πικρή γεύση που δεν διορθώνεται.

Πού θα το βρεις στις συνταγές μας

Συχνές ερωτήσεις

Πόση ώρα χρειάζεται ο πελτές στο τηγάνι;

Περίπου ένα λεπτό σε μέτρια προς δυνατή φωτιά, με συνεχές ανακάτεμα. Ο στόχος είναι να σκουρύνει το χρώμα και να μυρίσει γλυκό, όχι να μαυρίσει. Αν η κατσαρόλα είναι πολύ ζεστή, μείωσε τη φωτιά για να μην κάψεις τα σάκχαρα.

Μπορώ να ρίξω τον πελτέ μαζί με τον ντοματοχυμό;

Μπορείς, αλλά η σάλτσα θα βγει πιο επίπεδη και πιο όξινη. Όταν ο πελτές βράζει μέσα σε υγρά, δεν καραμελώνει. Για πιο βαθύ αποτέλεσμα, καβούρδισέ τον πρώτα στο λίπος και μετά πρόσθεσε τον ντοματοχυμό ή τον ζωμό.

Τι γίνεται αν καεί ο πελτές;

Αν δεις ότι μαυρίζει και μυρίζει καμένο, η βάση έχει χαλάσει. Η πικρίλα περνάει σε όλη τη σάλτσα και δεν φεύγει με ζάχαρη ή αλάτι. Καλύτερα να ξεκινήσεις από την αρχή, αφού καθαρίσεις την κατσαρόλα από τα καμένα σημεία.

Χρειάζεται αλκοόλ για να «σβήσω» τον πελτέ;

Δεν είναι υποχρεωτικό, αλλά βοηθά. Το κρασί, το κονιάκ ή το ούζο ξεκολλούν τα καραμελωμένα από τον πάτο και προσθέτουν αρώματα. Αν θες νηστίσιμο ή χωρίς αλκοόλ αποτέλεσμα, σβήσε με ζωμό ή ζεστό νερό αμέσως μόλις σκουρύνει ο πελτές. Αν σε ενδιαφέρει η βάση των κοκκινιστών, δες και τα Σουτζουκάκια κοτόπουλο με ρύζι jasmine ή το Γιουβέτσι με μοσχαρίσια ουρά, όπου ο πελτές δουλεύει ακριβώς έτσι.

ΔΕΣ ΕΠΙΣΗΣ

Εγγράψου στο newsletter μου